Vier van de 5 kruizen op de Waalsdorpervlakte
Tweede Wereldoorlog,  Zuid-Holland

Waalsdorpervlakte

Middenin het prachtige duingebied bij Scheveningen niet ver van het voormalig Oranjehotel ligt een vlakte. Hoewel prima toegankelijk en dito bereikbaar is het er stil. Alleen het ruisen van de bomen en in de verte het schieten van de kleiduivenvereniging. En juist dat schieten brengt mij steeds dichterbij wat hier gebeurd is. Ik sta voor de 4 kruizen niet ver van de bourdonklok op de Waalsdorpervlakte en ik ben stil. Stil van de geschiedenis die zo nauw met mijn geboortestad verbonden is.

Bord op de WaalsdorpervlakteIn het Oranjehotel, de bijnaam voor de gevangenis in Scheveningen, zaten vooral verraders van het Duitse rijk vast. Onder hen waren de Geuzen uit Vlaardingen. Tot in hun ziel geraakt door het bombardement op Rotterdam vormden zij de eerste verzetsgroep van Nederland. Zij werden verraden, opgepakt en hier op deze grond waar ik nu sta gefusilleerd. Een paar dagen voor hen keek een Joodse ijsverkoper hier in de lopen, hoewel hij de eerste was die hier gefusilleerd werd ging zijn arrestatie niet in stilte voorbij. Het zette Amsterdam en omgeving aan tot de Februaristaking een deel van de stakers vonden hier samen de Geuzen de dood.

Met hen zijn hier nog zeker 200 mensen ter dood gebracht. Na de oorlog zijn de opgegraven lichamen herbegraven op ereveld Loenen, een aantal van hen zijn nog niet geïdentificeerde. Hier op deze locatie werd ook de oprichter van de NSB, Anton Mussert, gedood zijn lichaam heeft een staatsgeheim graf gekregen.
De huidige kruizen zijn voorgegaan door 4 houten kruizen, de bronzen die er nu staan stammen uit 1980. De Bourdonklok die niet ver van het monument staat stamt uit 1959 en is cadeau gedaan door de Haagse burger. De klok is een belangrijk onderdeel van de herdenking op 4 mei, de rest van het jaar is de klok stil. Zo stil dat ik wederom opschrik van een salvo ze verstoren de stilte maar maken deze plek ook bijzonder, nu kan je het schieten horen, maar hoef je niet langer bang te zijn.

17 reacties